“Trong một môi trường học tập hay thậm chí thị trường lao động sau này, sẽ có rất nhiều người giỏi bằng hoặc hơn các em. Vì vậy, để có thể gây ấn tượng, sự chủ động chính là chìa khóa quan trọng nhất.”

Lời nhắn nhủ năm nào đã góp phần tạo nên bước ngoặt trong cuộc đời sinh viên của Trần Quang Khải – sinh viên QH2022 ngành Ngôn ngữ Anh, định hướng Biên – Phiên dịch. Gặp Quang Khải vào những ngày cuối của thời sinh viên, người ta dễ bị thu hút bởi phong thái chững chạc, điềm đạm và nụ cười rạng rỡ của một “thủ lĩnh” dày dạn kinh nghiệm. Thế nhưng, ít ai biết rằng, hành trình 4 năm rực rỡ tại ULIS của chàng sinh viên lại chứa đựng nhiều câu chuyện: từ những nỗ lực bền bỉ để vươn lên, đến những cơ duyên tình cờ đã góp phần tạo nên những dấu mốc đáng nhớ trong hành trình của mỗi sinh viên.  

Từ áp lực nơi vùng đất trung du đến giảng đường Thủ đô

Nếu quay ngược kim đồng hồ trở về 4 năm trước, phiên bản năm nhất của Quang Khải gói gọn trong ba từ: ngây thơ, mong đợi và bỡ ngỡ. Sinh ra và lớn lên tại một vùng núi xa nhất của tỉnh Phú Thọ – nơi mà chất lượng giáo dục ngoại ngữ còn nhiều hạn chế, hành trang vào đại học của Quang Khải ngày ấy chỉ là những từ vựng tự gom góp trong quá trình tự học và đi thi đội tuyển tiếng Anh để được tiếp xúc với những dạng tiếng Anh phong phú và nâng cao nhiều hơn. 

Bước chân qua cánh cổng ULIS với phương thức xét điểm THPT, Quang Khải thừa nhận bản thân từng rơi vào trạng thái ngợp và áp lực tâm lý đè nặng khi xung quanh là các bạn bè trường chuyên, học sinh giỏi quốc gia với những tấm bằng IELTS hay những chứng chỉ tiếng Anh khác mà anh chưa từng biết đến. “Mình nghĩ cơ duyên đưa mình đến với ULIS là hai chữ ‘vô thường – tùy duyên’. Ngày ấy mình mông lung lắm, chỉ chọn theo con tim và lời khuyên của mẹ là nộp vào môn mình tự tin nhất. Nhưng thay vì nản lòng trước khoảng cách với bạn bè, mình chọn cách trân trọng sự khác biệt đó. Mình lấy nó làm động lực để ép bản thân tiến bộ, làm quen với những người giỏi hơn và học hỏi tư duy của họ.”

Quang Khải (bên phải ngoài cùng) cùng nhóm ra mắt sản phẩm dự án REDENIM

Chìa khoá tạo nên khác biệt 

Khi được hỏi về bí quyết để trở thành một sinh viên năng động tham gia nhiều phong trào như hiện nay, câu trả lời Quang Khải chọn là: Sự chủ động.

Anh chàng chủ động xung phong làm lớp trưởng các môn đại cương, từ Triết học, Chủ nghĩa xã hội khoa học, Lịch sử giao thương Đông Á…và chủ động xây dựng bài cùng thầy cô, giơ tay phát biểu dù không chắc đúng, và nhận làm nhóm trưởng hầu hết các môn trong một học kỳ. Rồi từ những lần tự ép mình bước ra khỏi vùng an toàn đó, anh đủ can đảm tự ứng cử lớp trưởng lớp chuyên ngành – và lập kỷ lục gánh vác một lúc 6 lớp cùng một kỳ. Quang Khải chia sẻ: “Có 1 câu nói mình siêu thích của cô Linh Yên đại khái là “Trong một môi trường học tập hay thậm chí thị trường lao động sau này sẽ có rất nhiều người giỏi bằng hoặc thậm chí hơn các em, nên để có thể gây ấn tượng với mọi người, thì sự chủ động là điều quan trọng nhất”. Ngoài ra, theo anh chàng, trong môi trường học tập, việc chủ động phát biểu không chỉ giúp tạo ấn tượng tích cực với giảng viên mà còn thể hiện sự tự tin và tinh thần tham gia, từ đó nhận được sự ghi nhận và đánh giá tích cực từ những người xung quanh. Đây sẽ là nền tảng tinh thần vững chãi giúp mỗi sinh viên thêm tự tin phá vỡ nhiều giới hạn khác của bản thân.

Chữ “Duyên” từ những lần bước ra khỏi vùng an toàn

Đôi khi duyên đến theo cách không ai ngờ tới nhất. Trong môn học Tư duy sáng tạo và Khởi nghiệp, Quang Khải chia sẻ đúng hôm chia nhóm cuối kỳ thì anh nghỉ học. nên được ghép ngẫu nhiên vào một nhóm 5 người hoàn toàn xa lạ, không ai biết ai.

Thoạt đầu có vẻ như một sự cố, nhưng hóa ra đó lại là một trong những điều tốt nhất xảy ra với anh ở ULIS. Từ nhóm “random” đó, bằng sự tò mò và quyết tâm, họ cùng nhau phát triển dự án UCARD – Thẻ sinh viên tích hợp đa tính năng, rồi tiếp tục cùng nhau mày mò và phát triển thêm với REDENIM – thời trang bền vững từ nguyên liệu tái chế.“Mình thấy chỉ một mình mình sẽ không bao giờ đạt được những thứ đó. Mình học được rất nhiều từ mọi người trong nhóm” – anh chia sẻ. Tinh thần đồng đội và sự hỗ trợ từ tập thể không chỉ giúp anh trưởng thành hơn trong quá trình học tập, hoạt động mà còn góp phần tạo nên nhiều dấu ấn đáng nhớ trên hành trình đại học của Quang Khải với bảng thành tích đáng ngưỡng mộ:

• Ngày 14.04.2024: Giải Tiềm năng (Triển vọng) cuộc thi “Thắp lửa Khởi nghiệp Sáng tạo 2024” Trường Đại học Ngoại ngữ – ĐHQGHN với dự án “UCARD – Thẻ sinh viên tích hợp đa tính năng” (Thành viên chủ chốt).
• Ngày 21.06.2024: Giải Ba Nghiệm thu Đề tài NCKH-ĐMST-KN đợt 2 năm 2024 cấp Trường với dự án “UCARD – Thẻ sinh viên tích hợp đa tính năng” (Thành viên chủ chốt).
• Ngày 30.08.2024: Giải Khuyến khích chung kết cuộc thi “Sinh viên với Ý tưởng Khởi nghiệp Đổi mới sáng tạo năm 2024” trường Đại học Nguyễn Tất Thành – TP.HCM (Thành viên chủ chốt).
• Ngày 03.09.2024: Dự án lọt vào Vòng Bán kết Cuộc thi Khởi nghiệp Xanh 2024.
• Ngày 22.09.2024: Giải Nhì Nghiệm thu Đề tài NCKH-ĐMST-KN đợt 3 năm 2024 cấp Trường với dự án “REDENIM – Thời trang bền vững sử dụng nguyên liệu tái chế” (Thành viên chủ chốt).
• Ngày 02.11.2024: Top 40 cuộc thi She-Techfest – Cuộc thi khởi nghiệp do nữ làm chủ.
• Danh hiệu Sinh viên Xuất sắc Năm học 2023-2024 của Khoa Ngôn ngữ và Văn hoá Anh.
• Ngày 12.02.2025: Tham gia Chương trình Ươm tạo VISI 2025 do Vườn ươm Khởi nghiệp Đổi mới Sáng tạo, Đại học Quốc gia Hà Nội tổ chức.
• Tình nguyện viên Phiên dịch chương trình Cung Rước và Tôn Trí Xá Lợi Phật Thích Ca Mâu Ni (13 – 16.05.2025).
• Danh hiệu Sinh viên Xuất sắc Năm học 2024-2025 của Khoa Ngôn ngữ và Văn hoá Anh.
• Đại biểu tham dự Đại hội Đại biểu cấp Trường Đại học Ngoại ngữ lần thứ XVII, Nhiệm kỳ 2025-2028.
• Ngày 18.08.2025: Tham gia Vòng Triển lãm ý tưởng Cuộc thi STARTUP RUNAWAY DUE 2025 trường Đại học Kinh Tế – Đại học Đà Nẵng.
• Ngày 20.12.2025: Giải Ba Nghiệm thu Đề tài NCKH-ĐMST-KN đợt 4 năm 2025 cấp Trường với dự án “GOEN no GOKAn – Nhật tại cảm quan” (Trưởng nhóm dự án).

Nhóm của Quang Khải tại cuộc thi “Sinh viên với Ý tưởng Khởi nghiệp Đổi mới sáng tạo năm 2024” tại TP.HCM

Đó cũng là lúc anh hiểu rõ hơn cái triết lý “tùy duyên” của mình: không phải là buông xuôi theo may rủi, mà là – khi duyên đến, đừng để nó trôi qua. Nhưng đối với Quang Khải, danh hiệu hay cúp bạc không phải là đích đến cuối cùng. Những trải nghiệm thực chiến cọ xát với thực tế mới là thứ nhào nặn nên một thủ lĩnh phiên dịch bản lĩnh sau này. Và cơ hội lớn nhất đã đến, mang tên: Đại lễ Phật đản VESAK 2025.

Đại lễ VESAK 2025: 2 phút 30 giây cân não và bài học từ cốc cà phê nóng

Bản thân anh yêu thích Phật pháp và luôn muốn rèn kỹ năng dịch thuật nên khi ULIS gửi mail thông báo tuyển tình nguyện viên phiên dịch cho Đại lễ Phật đản VESAK 2025, cậu sinh viên không cần suy nghĩ lâu và lập tức đăng ký ngay. May mắn mỉm cười khi anh được nhận và đặc biệt được giao vai trò leader cho nhóm phiên dịch tại Chùa Quán Sứ. “Đúng với khẩu hiệu “Creating opportunities together” nhờ có ULIS mà mình mới có được những cơ hội như vậy.” – anh chia sẻ

Vui mừng là vậy nhưng áp lực cũng đến ngay lập tức. Là một sinh viên năm 3 chưa từng đi kiến dịch thực tế, anh lo lắng đủ thứ. Để chuẩn bị, cả nhóm cùng nhau nghiên cứu rất kỹ glossary, tìm hiểu lịch sử Đại lễ và học về văn hóa Ấn Độ từ đầu. Và văn hoá mà Quang Khải học được không chỉ là ngôn ngữ.

Anh chia sẻ: “Giữa cái nóng oi ả của mùa hè Hà Nội, đoàn Hoàng gia và các Sư thầy Ấn Độ chỉ uống cà phê nóng và không đường, họ không bao giờ bỏ đá vào đồ uống. Nếu mình không nắm được điều đó mà đưa yêu cầu sai với bếp, đó là sự thiếu tôn trọng, dù vô ý. Hay chuyện đoàn muốn ăn bánh mì phết bơ – nhưng bơ sẵn có ở Việt Nam hầu hết là bơ động vật, trong khi họ cần bơ thực vật. Một chi tiết nhỏ thôi nhưng ảnh hưởng không nhỏ đến không khí ngoại giao.” Chính từ những tìm hiểu kỹ lưỡng và trải nghiệm thực tế đó, anh chàng sinh viên thấm thía rằng: Giao tiếp liên văn hóa không chỉ là biết tiếng nhau, mà là hiểu nhau. 

Một trong những kỷ niệm đáng nhớ nhất của Quang Khải là vào ngày thứ ba, tại phòng Xá Lợi. Trước ống kính máy quay trực tiếp, anh nhận trọng trách dịch đuổi (consecutive interpreting) cho Ngài Seewali Thero – Tổng thư ký Hiệp hội Mahabodhi Ấn Độ. Trên lớp, sinh viên thường chỉ dịch những đoạn ngắn 45 giây đến 1 phút, nhưng Ngài đã trả lời từ tốn và sâu sắc liên tục trong 2 phút 30 giây.

Anh Quang Khải đảm nhận nhiệm vụ phiên dịch cho Ngài Seewali Thero

Đó là thử thách ghi nhớ và xử lý thông tin lớn nhất đời anh khi không được phép dừng lại hay xin Ngài nhắc lại. Bằng tất cả bản lĩnh, anh đã hoàn thành xuất sắc, truyền tải hơn 85% nội dung và nhận được lời khen từ các Sư thầy Việt Nam và bạn bè đi cùng. Khoảnh khắc đó, anh cảm nhận rõ ràng rằng những gì mình học ở ULIS đang thực sự phát huy tác dụng và bản thân đã thực sự trưởng thành. “Đây có lẽ là điều mình tự hào nhất vì đã phần nào chứng minh được sự tiến bộ của bản thân sau khi học Chuyên Ngành Biên Phiên tại ULIS.” – Quang Khải tâm sự.

Tiếp nối vòng tròn tri thức: Bước lên bục giảng để gieo tiếp những hạt mầm cảm hứng 

Nhìn lại hành trình 4 năm qua, anh dùng ba từ để mô tả phiên bản hiện tại của mình: Tự hào, thỏa mãn và hạnh phúc. Tự hào vì những nỗ lực không ngừng nghỉ, thỏa mãn vì đã sống trọn vẹn từng khoảnh khắc dưới mái trường U, và hạnh phúc vì được bao bọc bởi những người thầy, người cô và những người bạn tuyệt vời.

Từ định hướng Biên – Phiên dịch ban đầu, sau khi học môn học của cô Đào Linh, Quang Khải đã tìm thấy ước mơ của mình: Trở thành một Giảng viên tại chính ULIS.

“Mình đang hướng tới con đường học Thạc sĩ chuyên ngành Ngôn ngữ học/Giảng dạy, và sau đó là PhD tại ULIS để có thể quay về mái trường thân yêu này làm việc, tiếp tục gieo những hạt mầm tri thức cho thế hệ sau. Mình muốn dùng từ ‘may mắn’ để khép lại 4 năm này – may mắn vì đã chọn đúng ULIS.”

Gửi gắm đến những đàn em khóa dưới cũng đang chênh vênh giữa ngưỡng cửa trưởng thành, chàng thủ lĩnh nhắn nhủ:“Chúng mình sẽ luôn cảm thấy mông lung về cuộc sống và tương lai, nhưng đừng vì vậy mà dừng lại. Bạn phải bước tiếp, cố gắng hơn nữa. Chỉ khi chuyển động, bạn mới tìm ra được những cơ hội đang ẩn giấu. Hãy luôn chủ động và hết mình dù là trong bất cứ việc gì nhé!”

Hân Bùi/ ĐSTT