Ngày 05/06/2026, tại Hội trường Vũ Đình Liên, Trường Đại học Ngoại ngữ, Đại học Quốc gia Hà Nội đã tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Ứng dụng Trí tuệ nhân tạo trong kiểm tra và đánh giá ngoại ngữ”, thu hút sự tham gia của hơn 200 đại biểu tại Hà Nội và các địa bàn lân cận.

Đây là diễn đàn học thuật quan trọng nhằm tổng kết, chia sẻ kết quả nghiên cứu và thực tiễn ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong lĩnh vực kiểm tra và đánh giá năng lực ngoại ngữ; đồng thời tạo cầu nối thúc đẩy hợp tác nghiên cứu giữa các cơ sở đào tạo và doanh nghiệp công nghệ trong bối cảnh chuyển đổi số giáo dục.

Tham dự chương trình có Tập thể lãnh đạo trường cùng đại diện lãnh đạo các đơn vị trong Trường; đại diện của Cục Khoa học công nghệ, Bộ GD&ĐT, đại diện các Sở Giáo dục và đào tạo các tỉnh Ninh Bình, Quảng Ninh, Thái Bình, Hưng Yên, Hà Nội, cán bộ quản lý và giáo viên các trường phổ thông, nhà nghiên cứu, giảng viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh công tác tại Trường Đại học Ngoại ngữ và các cơ sở giáo dục trên địa bàn Hà Nội, đại diện doanh nghiệp trường học và doanh nghiệp công nghệ (Amazon Web Services Vietnam, Samsung Vina, Megazone Vietnam và Bắc Thành An), đặc biệt là đội ngũ cùng tham gia nghiên cứu của Công ty cổ phần CSUPPORTER và Công ty Cổ phần Đào tạo và Quản lý trực tuyến OMT, đại diện cho cơ quan báo chí, truyền thông và tổ chức UNICEF.

Hội thảo đã thu hút đông đảo các nhà quản lý giáo dục, giảng viên, giáo viên và chuyên gia, tạo diễn đàn để chia sẻ các kết quả nghiên cứu, kinh nghiệm thực tiễn trong ứng dụng AI vào kiểm tra, đánh giá ngoại ngữ, đồng thời thúc đẩy hợp tác giữa các cơ sở giáo dục và doanh nghiệp công nghệ trong bối cảnh chuyển đổi số giáo dục đang diễn ra mạnh mẽ. 

Phát biểu khai mạc Hội thảo, Phó Hiệu trưởng Hoa Ngọc Sơn nhấn mạnh vai trò ngày càng quan trọng của trí tuệ nhân tạo (AI) trong đổi mới giáo dục, đặc biệt trong lĩnh vực kiểm tra, đánh giá năng lực ngoại ngữ. Theo Phó Hiệu trưởng, AI không chỉ mở ra những phương thức đánh giá mới với độ chính xác và tính cá nhân hóa cao hơn mà còn tạo điều kiện để nâng cao chất lượng dạy học, đáp ứng yêu cầu của giáo dục trong thời đại số.

Đại diện Bộ Giáo dục và Đào tạo, Phó Cục trưởng Cục Khoa học, Công nghệ và Thông tin Tô Hồng Nam đã chia sẻ những định hướng lớn của ngành giáo dục trong việc thúc đẩy chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ mới. Ông đánh giá cao các sáng kiến nghiên cứu, phát triển sản phẩm ứng dụng AI trong giáo dục và khẳng định sự cần thiết của việc tăng cường hợp tác giữa các cơ sở giáo dục, đơn vị nghiên cứu và doanh nghiệp nhằm hiện thực hóa các chủ trương đổi mới giáo dục của Chính phủ.

Tại hội thảo, các đại biểu đã được lắng nghe nhiều báo cáo khoa học và chia sẻ thực tiễn về ứng dụng AI trong dạy học và kiểm tra, đánh giá ngoại ngữ. 

Mở đầu là báo cáo “Ứng dụng hiệu quả GenAI trong giáo dục” của TS. Nguyễn Văn Vinh, Khoa Công nghệ Thông tin, Trường Đại học Công nghệ. Báo cáo đã giới thiệu những xu hướng mới trong việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo tạo sinh vào hoạt động dạy học, đồng thời phân tích những cơ hội và thách thức đặt ra đối với các cơ sở giáo dục trong quá trình triển khai thực tiễn. Những ví dụ cụ thể được chia sẻ đã giúp người tham dự có cái nhìn toàn diện hơn về tiềm năng của GenAI trong hỗ trợ người dạy và người học.

Diễn giả nhấn mạnh nguyên tắc 3C -Clarity (Rõ ràng) –Control (Kiểm soát)– Critical Thinking (Phản biện)- như kim chỉ nam để sử dụng AI có trách nhiệm và hiệu quả. Diễn giả cũng chỉ ra các hạn chế cần lưu ý như hiện tượng ảo giác-hallucination, giới hạn kiến thức và phạm vi ngữ cảnh, đồng thời khuyến nghị xem AI là “đối tác tư duy” thay vì công cụ thay thế con người. Bài trình bày khép lại với lời kêu gọi đưa chương trình giáo dục năng lực trí tuệ nhân tạo -AI literacy- vào chương trình đào tạo cho cả sinh viên lẫn giảng viên.

Tiếp đó, TS. Nguyễn Đặng Nguyệt Hương, Khoa Ngôn ngữ và Văn hóa Anh, Trường Đại học Ngoại ngữ đã trình bày kết quả nghiên cứu “Xây dựng công cụ kiểm tra đánh giá kỹ năng nói sử dụng phần mềm AI hỗ trợ cho học sinh THCS trên địa bàn Hà Nội”. Nghiên cứu được triển khai tại nhiều trường THCS trên địa bàn thành phố Hà Nội, trong đó có Trường THCS Ngoại ngữ. Kết quả bước đầu cho thấy AI có khả năng hỗ trợ hiệu quả trong việc đánh giá năng lực nói, đồng thời góp phần nâng cao kỹ năng giao tiếp tiếng Anh cho học sinh thông qua các hình thức phản hồi và luyện tập phù hợp.

Bên cạnh các báo cáo nghiên cứu, chương trình còn ghi nhận nhiều ý kiến chia sẻ thực tiễn từ đại diện các cơ sở đào tạo, quản lý giáo dục. Từ góc nhìn thực tiễn, phiên showcase quy tụ đại diện Sở GD&ĐT Ninh Bình, THCS Giao Thịnh, trường Đa trí tuệ (MIS) và THCS Ngoại ngữ UMS cùng chia sẻ kinh nghiệm triển khai AI trong dạy học và đánh giá kỹ năng nói. Mỗi đơn vị mang đến một góc nhìn khác nhau: Ninh Bình triển khai AI để giải quyết tình trạng thiếu giám khảo trong các kỳ thi NóiTiếng Anh quy mô lớn; THCS Giao Thịnh dùng AI để phát hiện điểm yếu năng lực thực sự của học sinh dù còn hạn chế về cơ sở vật chất; trường MIS xây dựng mô hình AI như “bạn luyện nói” cá nhân kết hợp với giáo viên hướng dẫn; trong khi UMS triển khai theo lộ trình từ thí điểm đến mở rộng toàn trường, khai thác dữ liệu học tập để hỗ trợ giáo viên điều chỉnh giảng dạy. Dù xuất phát điểm và mô hình khác nhau, các đơn vị đều gặp nhau ở một nhận định chung: AI là công cụ hỗ trợ đắc lực, song không thể thay thế vai trò định hướng của giáo viên.

Một nội dung thu hút sự quan tâm của các đại biểu là báo cáo “Tích hợp AI trên hệ thống LMS trong kiểm tra đánh giá kỹ năng viết” do ThS. Nguyễn Ngân Hà (Khoa Ngôn ngữ và Văn hóa Anh, Trường Đại học Ngoại ngữ) và ThS. Phạm Việt Long (Công ty Cổ phần Đào tạo và Quản lý trực tuyến OMT) trình bày. Báo cáo giới thiệu nghiên cứu phát triển công cụ chấm viết tích hợp AI trên nền tảng LMS, nhằm giải quyết áp lực chấm bài B1/B2 khi giảng viên phải dành hàng chục giờ mỗi tuần. Công cụ ứng dụng công nghệ RAG (Retrieval-Augmented Generation) có khả năng tăng độ chính xác và nhất quán với kết quả giám khảo người. Qua bốn chu kỳ nghiên cứu hành động liên tiếp, hệ thống được cải tiến liên tục về tiêu chí chấm (rubric), câu lệnh (prompt) và quy trình chấm để giảm thời gian chấm, duy trì độ ổn định và hỗ trợ học tập tự định hướng. Những nội dung được chia sẻ cũng cho thấy tiềm năng của sự hợp tác giữa nhà trường và doanh nghiệp trong nghiên cứu, phát triển các giải pháp công nghệ phục vụ giáo dục.

Khép lại chương trình, phiên thảo luận bàn tròn về hợp tác nghiên cứu “ba nhà” do PGS. TS. Vũ Thị Thanh Nhã, Trưởng khoa Ngôn ngữ và Văn hóa Anh, Trường Đại học Ngoại ngữ, điều phối, với sự tham gia của các diễn giả từ Trường Đại học Công nghệ – ĐHQGHN, Công ty cổ phần CSUPPORTER, Công ty OMT, Nền tảng luyện nói Tiếng Anh ICorrect và Trường ĐHNN. Các chuyên gia nhấn mạnh tầm quan trọng của vòng phản hồi liên tục từ giáo viên và nhà trường trong việc cải thiện chất lượng hệ thống AI, đồng thời khẳng định dữ liệu xác thực từ thực tiễn dạy học là nền tảng để tinh chỉnh mô hình. Các bên bày tỏ sự đồng thuận cao về tiềm năng mở rộng hợp tác đồng phát triển các giải pháp AI phù hợp với bối cảnh giáo dục Việt Nam, qua đó thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trong dạy học và đánh giá ngoại ngữ.

Thông qua các báo cáo khoa học, hoạt động chia sẻ kinh nghiệm và thảo luận chuyên môn, hội thảo đã mang đến những góc nhìn đa chiều về việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong kiểm tra và đánh giá ngoại ngữ. Đây không chỉ là diễn đàn học thuật để các nhà nghiên cứu, nhà quản lý và doanh nghiệp trao đổi tri thức, mà còn góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trong giáo dục, mở ra nhiều cơ hội hợp tác nhằm phát triển các giải pháp công nghệ phục vụ nâng cao chất lượng dạy học và đánh giá năng lực người học trong thời gian tới.

Chí Công-Minh Anh/ĐSTT