Ngày 19/9/2026, tại Homies B2, Trường Đại học Ngoại ngữ – Đại học Quốc gia Hà Nội (ULIS – VNU), tọa đàm “Dạy tiếng Anh vì một tương lai bền vững” (Teaching English for a Sustainable Future: Starting from the Classroom) đã diễn ra trong không khí sôi nổi, cởi mở và giàu tính thực hành.

Không chỉ mở rộng cách nhìn về “tính bền vững”, chương trình còn mang đến những gợi ý và công cụ thiết thực để giáo viên đưa các vấn đề của cuộc sống và thế giới vào lớp học tiếng Anh một cách tự nhiên, có ý nghĩa và phù hợp với mục tiêu phát triển năng lực người học.

Tham dự chương trình có TS. Hoa Ngọc Sơn – Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Ngoại ngữ, ĐHQGHN; cô Nguyễn Thị Lan Hường – Phó Trưởng phòng Khoa học Công nghệ và Hợp tác Phát triển, đồng thời tham gia chủ trì và điều phối các hoạt động tọa đàm thuộc kênh hỗ trợ giáo dục ULIS Connect; cùng các cán bộ, giảng viên, giáo viên và người học quan tâm đến giảng dạy tiếng Anh và giáo dục vì sự phát triển bền vững.

Phát biểu tại chương trình, TS. Hoa Ngọc Sơn nhấn mạnh ý nghĩa của việc kết nối hoạt động dạy và học ngoại ngữ với những vấn đề thực tiễn của xã hội và những yêu cầu mới của giáo dục. Việc đưa các nội dung về phát triển bền vững vào lớp học không chỉ góp phần làm cho việc học ngoại ngữ trở nên gần gũi và có ý nghĩa hơn mà còn mở ra cơ hội để người học phát triển tư duy, năng lực hợp tác, ý thức trách nhiệm và khả năng tham gia tích cực vào cộng đồng.

Thay mặt Nhà trường, thầy Hoa Ngọc Sơn đã tặng hoa cho diễn giả, gửi lời cảm ơn và chúc chương trình thành công. Sự hiện diện và đồng hành của đại diện Ban Giám hiệu, Phòng Khoa học Công nghệ và Hợp tác Phát triển, Khoa Ngôn ngữ và Văn hóa Anh cùng ULIS Connect cũng cho thấy sự quan tâm của Nhà trường đối với các hoạt động kết nối chuyên môn, chia sẻ thực hành và lan tỏa những cách tiếp cận giáo dục có ý nghĩa tới cộng đồng giáo viên.

Từ đó, câu chuyện về một khái niệm tưởng như rất rộng – “tính bền vững” – được đưa trở về một không gian rất gần gũi: lớp học tiếng Anh.

Từ “sustainability” đến một cách nhìn rộng hơn về giáo dục

Mở đầu nội dung chuyên môn, người tham dự cùng suy nghĩ về một câu hỏi tưởng chừng đơn giản: “Tính bền vững là gì?”

Từ những định nghĩa trong từ điển, khái niệm sustainability được mở rộng trong bối cảnh giảng dạy tiếng Anh (ELT). Tính bền vững không chỉ gắn với môi trường, biến đổi khí hậu hay bảo vệ thiên nhiên mà còn bao hàm những vấn đề liên quan đến con người – xã hội và kinh tế. Ba phương diện này không tồn tại riêng lẻ mà có sự gắn kết, tác động qua lại trong hành trình hướng tới một tương lai bền vững.

Từ cách tiếp cận đó, chương trình giới thiệu 17 Mục tiêu Phát triển Bền vững (Sustainable Development Goals – SDGs) được Liên Hợp Quốc thông qua trong Chương trình Nghị sự 2030. Một điểm được đặc biệt nhấn mạnh là mối quan hệ chặt chẽ giữa các mục tiêu: một vấn đề về môi trường có thể đồng thời liên quan tới sức khỏe, giáo dục, bình đẳng, sinh kế hay chất lượng cuộc sống.

Điều quan trọng hơn đối với giáo viên là: Những vấn đề ấy có thể bước vào lớp học tiếng Anh như thế nào?

Khi tiếng Anh không chỉ là mục tiêu, mà còn là phương tiện để hiểu thế giới

Tọa đàm chỉ ra nhiều lý do để tích hợp tính bền vững vào giảng dạy tiếng Anh. Những chủ đề gần gũi với đời sống tạo ra cơ hội để người học sử dụng tiếng Anh cho những mục đích thực tế và có ý nghĩa, thay vì chỉ luyện tập ngôn ngữ trong những tình huống tách rời khỏi thực tiễn.

Khi cùng thảo luận về môi trường, cộng đồng, con người hay những thách thức của xã hội đương đại, người học có cơ hội đặt câu hỏi, bày tỏ quan điểm, lắng nghe những góc nhìn khác biệt, hợp tác và cùng tìm kiếm giải pháp. Qua đó, giờ học có thể đồng thời nuôi dưỡng hứng thú và động lực học tập; tư duy phản biện, sáng tạo và giải quyết vấn đề; kỹ năng giao tiếp và hợp tác, đồng thời tạo ra những kết nối rõ nét hơn giữa việc học với cuộc sống.

Đặc biệt, giáo dục vì sự phát triển bền vững có thể đưa người học đi qua một tiến trình quan trọng: từ nhận thức (awareness) đến suy ngẫm (reflection) và hướng tới hành động (action).

Theo cách đó, người học không chỉ learn English, mà còn có thể use English to understand, discuss and engage with the world around them.

Framework như một “lăng kính” để nhìn lại bài học

Một trong những nội dung trọng tâm của chương trình là việc giới thiệu và thực hành với Khung năng lực về tính bền vững trong giảng dạy tiếng Anh của Cambridge cùng bộ Activity Cards đi kèm.

Điểm đáng chú ý là Framework không được giới thiệu như một bộ tiêu chí cứng nhắc mà giáo viên phải cố gắng “đưa hết” vào bài dạy. Thay vào đó, khung năng lực có thể được sử dụng như một lăng kính để giáo viên nhìn lại những nội dung vốn đã có trong chương trình và sách giáo khoa.

Một bài học về water, food, home, jobs, travel, technology hay community đều có thể ẩn chứa những điểm chạm với tính bền vững. Từ những điểm chạm ấy, giáo viên có thể đặt thêm một câu hỏi, mở rộng một nhiệm vụ, thay đổi cách tiếp cận một chủ đề hoặc thiết kế một chuỗi hoạt động để người học suy nghĩ sâu hơn.

Thông qua các ví dụ cụ thể từ sách giáo khoa tiếng Anh phổ thông, người tham dự được hướng dẫn sử dụng Framework và Activity Cards để điều chỉnh, mở rộng, thiết kế hoạt động mới hoặc xây dựng chuỗi hoạt động mới, trong khi vẫn bảo đảm mục tiêu ngôn ngữ của bài học.

Thông điệp xuyên suốt rất rõ ràng: tích hợp không có nghĩa là chất thêm nội dung vào bài học.

Học bằng trải nghiệm, hiểu bằng thực hành

Tinh thần “learning by doing” được duy trì xuyên suốt tọa đàm. Thay vì chỉ nghe trình bày, người tham dự liên tục làm việc theo nhóm, trao đổi, phân tích, sáng tạo và trực tiếp trải nghiệm những hoạt động có thể sử dụng trong lớp học.

Một trong những hoạt động tạo nhiều hứng thú là thử thách sáng tác thơ cinquain xoay quanh chủ đề sustainability. Từ những từ khóa như Nature, Water, Earth, Teacher, các nhóm cùng lựa chọn ngôn ngữ, thảo luận ý nghĩa, thể hiện quan điểm và tạo nên những sản phẩm riêng.

Những tờ giấy khổ lớn nhanh chóng được lấp đầy bằng từ ngữ, hình ảnh và ý tưởng. Nature hiện lên với “green”, “vital”, “nurturing”; Water gắn với “fresh”, “clean”, “flowing”; Earth trở thành “our precious common home”; còn hình ảnh người giáo viên được kết nối với những từ khóa như “active”, “innovative”, “teaching”, “guiding” và “reflecting”.

Chính quá trình ấy cho thấy tính bền vững không nhất thiết phải được truyền tải qua những bài giảng nặng về kiến thức. Một hoạt động ngôn ngữ quen thuộc, nếu được thiết kế với một mục đích phù hợp, hoàn toàn có thể trở thành không gian để người học sử dụng tiếng Anh, hợp tác, sáng tạo và đồng thời suy ngẫm về những giá trị lớn hơn.

Điều mang về sau một buổi sáng

Sau các phần trải nghiệm và thực hành, những thông điệp chính của chương trình dần được kết nối thành một cách tiếp cận tương đối giản dị nhưng thiết thực đối với người giáo viên.

Đó là mở rộng góc nhìn về tính bền vững, vượt ra ngoài phạm vi môi trường; nhận diện những tiềm năng về tính bền vững ngay trong bài học hiện có; và sử dụng Framework như một “lăng kính” thay vì một khuôn mẫu bắt buộc.

Đó cũng là nguyên tắc “Điều chỉnh – Mở rộng – Không làm bài học quá tải”. Giáo viên không nhất thiết phải tạo ra một bài học hoàn toàn mới. Một câu hỏi được thay đổi, một nhiệm vụ được mở rộng hay một vấn đề được kết nối gần hơn với đời sống đôi khi đã đủ để tạo nên sự khác biệt.

Quan trọng hơn cả là sự cân bằng: mục tiêu phát triển năng lực tiếng Anh và mục tiêu giáo dục về tính bền vững cần được đặt song hành, hỗ trợ lẫn nhau thay vì cạnh tranh thời lượng của nhau.

Từ lớp học hôm nay đến một tương lai bền vững

Buổi tọa đàm khép lại với phần chia sẻ và hỏi – đáp, nơi người tham dự cùng nhìn lại những điều mình đã khám phá, trao đổi những câu hỏi từ thực tiễn giảng dạy và chia sẻ khả năng vận dụng vào lớp học của chính mình.

Nhưng có lẽ điều còn lại sau chương trình không chỉ là một Framework, một bộ Activity Cards hay một danh sách các SDGs.

Đó còn là một cách nhìn khác về vai trò của lớp học ngoại ngữ.

Một tương lai bền vững không nhất thiết phải bắt đầu từ những điều lớn lao. Với người giáo viên, nó có thể bắt đầu từ một bài học, một câu hỏi, một cuộc thảo luận, một hoạt động nhỏ – và từ chính lớp học hôm nay.

Khi đó, dạy tiếng Anh không chỉ là giúp người học sử dụng thêm một ngôn ngữ. Đó còn có thể là hành trình giúp các em hiểu hơn về bản thân, kết nối với cộng đồng, nhìn rộng hơn ra thế giới và nhận ra rằng mình cũng có một vai trò trong việc kiến tạo tương lai.

Teaching English for a Sustainable Future – Starting from the Classroom.

Một số hình ảnh tại tọa đàm

Nguyễn Linh – FELC Media