Đại học Ngoại ngữ – 55 năm xây dựng và phát triển

TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI NGỮ – ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
55 NĂM XÂY DỰNG VÀ PHÁT TRIỂN (1955-2010)
                                                                                                GS. Nguyễn Hòa
Trường Đại học Ngoại ngữ – Đại học Quốc gia Hà Nội (ĐHNN – ĐHQGHN) được thành lập năm 1955. 55 năm qua, có thể nói rằng quá trình xây dựng và phát triển Nhà trường luôn gắn liền với quá trình hình thành, phát triển hệ thống giáo dục đại học và ngành ngoại ngữ của đất nước.
Năm 1955, Trường được thành lập với cái tên Trường Ngoại ngữ do Thứ trưởng Bộ Giáo dục Nguyễn Khánh Toàn trực tiếp làm Hiệu trưởng. Trường khai giảng khoá học đầu tiên ngày 05.9.1955 tại Khu Việt Nam học xá – Bạch Mai – Hà Nội. Năm 1958, Trường được sáp nhập vào Trường Đại học Sư phạm Hà Nội và trở thành Khoa Ngoại ngữ, sau đó phát triển thành 4 khoa ngoại ngữ (Nga văn, Trung văn, Anh văn và Pháp văn). Ngày 14.8.1967, Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định số 128/CP thành lập Trường Đại học Sư phạm Ngoại ngữ Hà Nội trên cơ sở 4 khoa ngoại ngữ này. Ngày 10.12.1993, Chính phủ ban hành Nghị định số 97/CP thành lập Đại học Quốc gia Hà Nội trên cơ sở sáp nhập ba trường đại học: Trường ĐHTH Hà Nội, Trường ĐHSP Hà Nội và Trường ĐHSP Ngoại ngữ Hà Nội. Trường Đại học Sư phạm Ngoại ngữ Hà Nội có tên “Trường Đại học Ngoại ngữ – ĐHQGHN” bắt đầu từ đây.
1
Trường là sự kết tinh trí tuệ, sức lực, quyết tâm của nhiều thế hệ thầy và trò có nhiều đóng góp quan trọng trong sự nghiệp xây dựng Tổ quốc và trong công cuộc đổi mới, công nghiệp hoá, hiện đại hoá, hội nhập quốc tế của đất nước ngày nay. Nhiều cán bộ, giáo viên, sinh viên ưu tú của Nhà trường đã tham gia chiến đấu, và có người đã dũng cảm hy sinh vì Tổ quốc và nhiều người đã được Đảng, Nhà nước tặng thưởng Huân chương, Huy chương các loại. Các thế hệ cán bộ, giáo viên, học sinh, sinh viên của Nhà trường đã và đang công tác trên mọi miền của Tổ quốc, là cán bộ lãnh đạo, cán bộ ngoại ngữ nòng cốt, chuyên gia trong nhiều ngành nghề, nhiều lĩnh vực kinh tế – xã hội, trong các trường đại học của đất nước.
Trường hoàn thành xuất sắc sứ mệnh và những nhiệm vụ được Đảng, Nhà nước giao phó: đào tạo nguồn nhân lực ngoại ngữ chất lượng cao từ bậc cử nhân cho đến tiến sĩ, xây dựng chương trình và tổ chức các khoá bồi dưỡng cán bộ ngoại ngữ chủ chốt và giáo viên ngoại ngữ phổ thông trong toàn quốc, và nâng cao trình độ ngoại ngữ của xã hội. Trường cũng là cơ sở đào tạo có hệ đào tạo cử nhân ngoại ngữ chất lượng cao theo chuẩn quốc tế. Hệ đào tạo học sinh năng khiếu ngoại ngữ bậc THPT đầu tiên được ra đời từ đây vào năm 1969. Trường đã tham gia tư vấn hoạch định chiến lược về giảng dạy ngoại ngữ, tham gia biên soạn các bộ sách giáo khoa sử dung trong trường phổ thông, các chương trình đào tạo ngoại ngữ từ bậc cử nhân đến tiến sĩ, biên soạn hàng trăm bộ giáo trình ĐH và SĐH.
2
Hiện nay, Trường có 19 ngành đào tạo đại học và 9 ngành đào tạo sau đại học từ thạc sĩ đến tiến sĩ. Hiện nay, trường đang đào tạo gần 1,000 nghiên cứu sinh, học viên sau đại học, 5.000 sinh viên hệ chính quy, 1,300 học sinh THPT Chuyên Ngoại ngữ, hơn 200 lưu học sinh nước ngoài.
Trường cũng thường xuyên chú trọng, không ngừng nâng cao chất lượng đào tạo và nghiên cứu khoa học. Trường đang thực hiện đổi mới mạnh mẽ, nội dung, chương trình, phương pháp dạy – học, kiểm tra – đánh giá theo chuẩn quốc tế, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác đào tạo, đáp ứng nhu cầu cung cấp nguồn nhân lực chất lượng cao cho sự nghiệp giáo dục – đào tạo, cho công cuộc xây dựng và phát triển đất nước.
Trường có một đội ngũ NCKH đầu đàn trong cả nước góp phần đặt nền tảng về nghiên cứu giáo dục ngoại ngữ, nghiên cứu ngôn ngữ học và quốc tế học ở Việt Nam với gần 580 giảng viên, trong đó có 04 Giáo sư, 18 Phó Giáo sư, 70 Tiến sĩ và tiến sĩ khoa học, thực sự là “cánh chim đầu đàn” của ngành Ngoại ngữ nước nhà. Ngoài ra, hàng năm, Trường thu hút khoảng 25 đến 30 giảng viên, chuyên gia nước ngoài đến công tác lâu dài hay thỉnh giảng tại Trường. Trường đã tổ chức và tham gia hàng trăm hội thảo, hội nghị khoa học quốc gia và quốc tế. Số lượng công trình, đề tài nghiên cứu khoa học luôn tăng và phát triển cả về số lượng và chất lượng. Hàng năm, cán bộ, giáo viên nhà trường thực hiện hàng nhiều đề tài NCKH. Hoạt động NCKH sinh viên phát triển mạnh mẽ và đạt được nhiều giải các cấp.
Trường đặc biệt quan tâm xây dựng văn hóa chất lượng, coi chất lượng là sự sống còn của mình. Chương trình cử nhân chất lượng cao Sư phạm Tiếng Anh được kiểm định với kết quả là 15/22 tiêu chí đạt mức quốc gia và 7/22 tiêu chí đạt mức khu vực. Chương trình này hiện đang chuẩn bị để tiến hành kiểm định theo chuẩn của Mạng lưới các trường ĐH châu Á (AUN). Hiện nay Trường đang tiến hành kiểm định 4 chương trình đào tạo sư phạm (Anh, Nga, Trung, Pháp), và 2 chương trình đào tạo CLC ngành tiếng Trung và tiếng Pháp.
3
Hệ đào tạo THPT Chuyên Ngoại ngữ cũng là một điểm sáng. Học sinh đã đạt hơn 300 giải, huy chương các loại trong các kỳ thi học sinh giỏi quốc tế, quốc gia về ngoại ngữ, trong đó có nhiều giải Nhất và huy chương Vàng. Hàng năm, tỉ lệ thi đỗ tốt nghiệp THPT đều đạt 100%, trúng tuyển vào đại học gần 100%. Nhiều học sinh đạt điểm tối đa, là thủ khoa kỳ thi tốt nghiệp THPT toàn quốc, kỳ thi tuyển sinh đại học.
Trường quản lý và sử dụng có hiệu quả đầu tư của Nhà nước, chú trọng tăng cường cơ sở vật chất, từng bước hiện đại hoá các cơ sở giảng dạy – học tập, NCKH và quản lý, đáp ứng yêu cầu đổi mới phương pháp dạy và học, nâng cao chất lượng đào tạo, NCKH, xây dựng môi trường thân thiện. Trường đã hiện đại hóa nhiều lớp học, phòng thiết bị học tiếng, nhà làm việc theo hướng chuẩn hoá, hiện đại hoá, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và các phương tiện kỹ thuật hiện đại. Trường có một Trung tâm Multimedia, một phòng thực nghiệm ngôn ngữ, một trường quay với thiết bị hiện đại, chuyên nghiên cứu và ứng dụng công nghệ thông tin vào việc dạy – học ngoại ngữ, thiết kế và sản xuất hệ thống học liệu dạy-học ngoại ngữ và tiếng Việt cho đối tượng là người học Việt Nam và người học nước ngoài.
4
Nhà trường thực hiện nghiêm túc, công khai, công bằng công tác quản lý tài chính, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.
Trường bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều thuận lợi và cơ hội, đồng thời cũng không ít khó khăn và thách thức, quyết tâm thực hiện thành công sứ mệnh trong giai đoạn phát triển mới: “Trường Đại học Ngoại ngữ – ĐHQGHN là trung tâm đào tạo và nghiên cứu có uy tín về ngôn ngữ, quốc tế học và một số ngành liên quan. Trường đóng góp vào sự phát triển của đất nước thông qua việc đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu khoa học, cung cấp các sản phẩm và dịch vụ đáp ứng yêu cầu của xã hội theo chuẩn quốc tế. Trường coi trọng tính năng động, sáng tạo, trung thực, tinh thần trách nhiệm, khả năng sống và làm việc trong môi trường cạnh tranh đa văn hóa”. Nhà Trường đang từng bước xây dựng văn hóa chuyên nghiệp và tạo dựng một môi trường thân thiện.
Trong giai đoạn phát triển hiện nay, Trường Đại học Ngoại ngữ – ĐHQGHN đã và đang có những bước đi mang tính đột phá, đổi mới, phù hợp với xu thế, với năng lực, thế mạnh của Nhà trường. Trường đang quyết liệt đổi mới chương trình đào tạo theo hướng hiện đại, chất lượng cao, và có khả năng đáp ứng nhu cầu của người học từng bước theo chuẩn quốc tế như khung tham chiếu châu Âu. Tất cả các chương trình đào tạo đang thực hiện đều có các tuyên bố về mục tiêu đào tạo, chuẩn đào tạo, chuẩn kiến thức, chuẩn kĩ năng, năng lực.Trường đang tích cực thực hiện lộ trình chuyển đổi từ phương thức đào tạo niên chế sang đào tạo theo tín chỉ nhằm tạo thêm sự linh hoạt cũng như cơ hội học tập cho người học, và lâu dài là nâng cao chất lượng đào tạo và hội nhập quốc tế. Sinh viên đã được đăng kí môn học theo thời gian thích hợp của mình.
Hiện nay, Trường đang đi đầu trong việc triển khai thực hiện các chương trình đào tạo liên thông, liên kết ngành kép, bằng kép mang lại nhiều cơ hội học tập cho người học, đáp ứng nhu cầu xã hội trong thời kỳ hội nhập, thực hiện chủ trương hợp tác, chia sẻ các nguồn lực, cùng các đơn vị thành viên xây dựng một cộng đồng văn hóa ĐHQGHN. Hướng đi mới này ngày càng được xã hội và sinh viên quan tâm. Trường có quan hệ hợp tác nghiên cứu và liên kết đào tạo với gần 50 trường đại học, viện nghiên cứu và nhiều tổ chức phi chính phủ của nhiều nước trên thế giới. Trung tâm Giáo dục Quốc tế (CIE) đã được thành lập nhằm thúc đẩy và phát triển công tác đào tạo liên thông, liên kết quốc tế. Trường đã và đang thực hiện các chương trình đào tạo liên kết quốc tế 2+ 2 ở bậc đại học và 1 + 1 ở bậc sau đại học với các trường đại học của Pháp, Mỹ, Trung Quốc, Niu Dilân, theo hướng chuẩn hóa, hiện đại hoá, liên thông, phù hợp với thực tiễn Việt Nam trong tiến trình hội nhập với khu vực và quốc tế.
Trường đảm nhận nhiệm vụ quan trong là nâng cao năng lực ngoại ngữ, nhất là năng lực tiếng Anh, cho toàn bộ sinh viên của ĐHQGHN theo chuẩn quốc tế. Trường đã xây dựng chương trình, xác định chuẩn kiến thức, chuẩn kỹ năng dựa trên chuẩn quốc tế, áp dụng hình thức kiểm tra đánh giá theo thông lệ quốc tế cho tất cả các hệ đào tạo trong ĐHQGHN. Đây là nhiệm vụ rất nặng nề, nhưng đồng thời cũng là một cơ hội để Nhà trường khẳng định bản lĩnh của mình. Những sự thay đổi mạnh mẽ này đã bước đầu mang lại những kết quả tích cực. Trường cũng đang thực hiện sứ mệnh nâng cao trình độ ngoại ngữ cho các tỉnh địa phương trong cả nước thông qua việc đào tạo, bồi dưỡng giáo viên và cán bộ ngoại ngữ. Trường đang liên kết đào tạo với 23 tỉnh thành và nhiều trường đại học khác.
5
Trường THPT Chuyên Ngoại ngữ đang phát triển có chiều sâu, xứng đáng là một cơ sở đào tạo có uy tín trong xã hội và là nơi đào tạo,bồi dưỡng nhân tài tương lai trong lĩnh vực ngoại ngữ.Hiện nay, 100% học sinh được học hai ngoại ngữ và đã có một số lượng học sinh không nhỏ được học môn Toán bằng tiếng Anh.
Với những thành tích nổi bật đạt được trong 55 năm qua, Trường Đại học Ngoại ngữ – ĐHQGHN vinh dự được Nhà nước tặng thưởng Huân chương Độc lập hạng Nhì, nhiều tập thể, cá nhân của Trường đã được khen tặng nhiều phần thưởng cao quý. Trường liên tục đạt danh hiệu thi đua “Trường xuất sắc”, “Đảng bộ trong sạch, vững mạnh”, “Công đoàn cơ sở vững mạnh xuất sắc”, “Đơn vị xuất sắc trong công tác Đoàn và phong trào thanh niên”.
Kỷ niệm 55 năm ngày thành lập Trường, tập thể cán bộ, viên chức, giáo viên, học sinh, sinh viên Trường Đại học Ngoại ngữ – ĐHQGHN tin tưởng sâu sắc rằng, với sự chỉ đạo sát sao và quan tâm ủng hộ, giúp đỡ hiệu quả của các cấp lãnh đạo, trực tiếp là Đại học Quốc gia Hà Nội,với hoạt động tích cực, năng động, sáng tạo, hiệu quả của đội ngũ, cùng với truyền thống vẻ vang của mình, Trường Đại học Ngoại ngữ – ĐHQGHN nhất định sẽ thực hiện thắng lợi sứ mệnh của mình trong giai đoạn phát triển mới.